Boyun Fıtığı Olabilir Misiniz?

Özel Primer Hastanesi Beyin ve Sinir Cerrahi Uzmanı Op. Dr. Kadir Baran Şahinbeyoğlu boyun fıtığının teşhis ve tedavisiyle ilgili bilgiler verdi.

Omurganın, omur adı verilen bir dizi bağlantılı kemikten oluştuğunu, omurların omuriliği sarıp hasar görmesini engellediğini söyleyen Şahinbeyoğlu, “ Sinirler omurilikten çıkarak vücudun diğer yerlerine dağılır ve bu şekilde beyin ve vücudun kalanı arasındaki bağlantıyı sağlarlar. Beyin omurilikten aşağı yolladığı bir mesajın sinirler aracılığı ile iletilmesi sonucu kasları hareket ettirir. Sinirler ayrıca ağrı ve ısı gibi duyuları vücuttan beyne geri taşırlar. Omurlar bir disk ve faset eklemi denilen iki küçük eklem ile birbirlerine bağlanırlar. Bir omuru diğerine bağlayan en önemli yapı olan disk kuvvetli bağ dokusundan oluşmuştur ve omurlar arasında yastık ya da darbe emicisi gibi görev yapar. Disk ve faset eklemleri omurların hareketlerine izin vererek boynunuzu ve sırtınızı eğmenizi ya da çevirmenizi mümkün kılarlar. Disk (annulus fibrosus) adı verilen dayanıklı bir dış tabaka ve “nucleus pulposus” adı verilen jöle kıvamında bir merkezden oluşur” dedi.

YAŞLILIKTA RİSK DAHA FAZLA

İnsanların yaşlandıkça disk merkezinin su içeriğini kaybetmeye başladığını ve diskin yastıklama görevini eskisi kadar iyi yapamaz hale geldiğine dikkat çeken Op. Dr. Kadir Baran Şahinbeyoğlu, daha sonra şu bilgileri verdi:” Disk bozulmaya devam ettikçe dış tabakası da yırtılabilir. Bu durum diskin merkezinin dış tabakadaki bir yırtıktan sinirlerin ve omuriliğin yer aldığı boşluğa taşmasına (disk herniasyonu ya da disk ruptürü denir) sebep olabilir. Daha sonra herniye olan (fıtıklaşan) disk sinirlere basarak kollarda ve omuzlarda ağrı, duyu kaybı, elektriklenme ve güçsüzlüğe sebep olabilir. Fizyoterapist kollarınızın kuvvetinde, reflekslerinde ya da duyusunda disk hernisinin sebep olduğu değişiklikleri tespit edebilir. Nadiren herniye olan disk omuriliğe basarak bacaklarda da sorunlara sebep olabilir.”

NASIL TEŞHİS EDİLİR?

Ağrının cinsi ve yerini tespit etmeye yönelik bir klinik değerlendirmeye ek olarak herhangi bir kuvvet kaybı, duyu kaybı ve de anormal refleksin dikkatli muayenesi genellikle bir disk hernisini teşhis edip yerini belirlemek için yeterli olabileceğini kaydeden Op. Dr. Şahinbeyoğlu, daha sonra şu bilgileri verdi:”Teşhis röntgen filmleri, bilgisayarlı tomografiler veya manyetik rezonans görüntüleme ile kesinleşir. Röntgen filmleri omurga yıpranıp bozuldukça ortaya çıkan kemik çıkıntıları ve disk aralıklarındaki daralmayı gösterebilir ancak disk herniasyonu nu ya da omurilikten çıkan sinirleri gösteremez. BT ve MRG taramaları tüm omurga bölümlerinin ( omurlar, diskler, omurilik ve sinirler ) ayrıntılı görüntülerini sağlar ve çoğu disk herniasyonu nu tespit eder. Tüm bunlara ek olarak elektriksel sinir iletkenlik çalışmaları yapılarak bir disk herniasyonu sonucu oluşabilecek sinir hasarının bulguları aranabilir. Servikal disk Hernisi olan hastaların çoğu hiçbir tedavi görmeksizin iyiye gidebilir. Ağrısı devam eden hastaların tedavisi için değişik seçenekler mevcuttur. Servikal disk Hernisi ile ilgili ağrıyı azaltacak pek çok ilaç mevcuttur.”

CERRAHİ MÜDAHALE OLMAYAN TEDAVİLER

Pek çok hastanın cerrahi olmayan (medikal) tedavi veya konservatif bakımla iyileşebileceğini de vurgulayan Şahinbeyoğlu, sözlerine şöyle devam etti:”Kısa bir istirahat, kısa süreli boyunluk, sinir tahrişini azaltmaya yönelik anti-inflamatuar ilaçlar, ağrı kontrolü için ağrı kesiciler, fizik tedavi, egzersiz veya epidural steroid enjeksiyonları gibi tedaviler önerebilir. Cerrahi olmayan tedavinin amaçları sinirin herniye olan diskten kaynaklanan tahrişini azaltmak, ağrıyı dindirmek ve hastanın genel durumunu düzeltmektir. Bu amaçlara birçok tedavi yöntemini birleştiren organize bir tedavi programı ile disk Hernisi hastalarının çoğunda ulaşılabilir. Servikal disk hernisine bağlı ağrının başlamasından sonra kısa (1-2 günlük) dinlenme faydalı olabilir. Bu kısa istirahat sonrasında yeniden harekete başlanması, eklem sertliği ve kas güçsüzlüğünün önlenmesi açısından önemlidir. “

CERRAHİ MÜDAHALE

 Cerrahinin amacının diskin omuriliğe ve sinire baskı yapan kısmının ortadan kaldırılması olduğuna işaret eden Op. Dr. Kadir Baran Şahinbeyoğlu, sözleri şöyle tamamladı:”Bu diskektomi denen yöntemle yapılır. Disk hernisinin yerine bağlı olarak, omurgaya ulaşmak için boynun önünde ve arkasında açılan insizyondan ameliyat yapılır. Ameliyatın, boynun ön tarafından (anterior yaklaşım) veya boynun arka tarafından (posterior yaklaşım) gerçekleştirileceğinin teknik kararı, disk hernisinin tam yeri, cerrahın tecrübesi ve seçeneklerini içeren birçok faktörden etkilenir. Ön taraftan yaklaşımda, genellikle omurlar arasından boşaltılan disk materyali yerine, füzyon sağlamak için kemik materyal veya hareketi koruyucu protezler konulabilir.”